Á Íslandi eru ræktuð allskonar tré. Allar sömu tegundirnar eru einnig ræktuð í útlöndum. Sum tré eru frægari en önnur. Í þessum pistli segjum við frá tveimur trjám af tegund sem heitir garðahlynur, Acer pseudoplatanus. Bæði trén standa við gamla veggi. Annar hlynurinn er í Norðymbralandi í Englandi, hinn á Oddeyrinni á Akureyri. Garðahlynur við hlaðinn vegg í Skotlandi. Þetta er samt ekki annað þeirra trjáa sem við fjöllum um en það er af sömu tegund og stendur líka við veg

Í pistlum okkar um tré höfum við annað slagið fjallað um hlyntré. Þar er af nægu að taka enda er ættkvíslin stór. Tré vikunnar er hlyntegund frá Norður-Ameríku og við getum lofað að þetta er ekki seinasti pistill okkar um hlyntré. Stundum er það þannig að stórum ættkvíslum er gjarnan skipt upp í minni hópa eða deildir (latína: sectio) eftir skyldleika. Það á einmitt við um hlynina eins og við höfum áður nefnt í pistli um næfurhlyn. Í þessum pistli beinum við kastljósinu einku

Fyrir fáum vikum birtum við fyrri hluta pistils okkar um trjátegundina Alnus glutinosa (L.) Gaertn. Þann pistil hófum við á því að segja frá ljóði frá 1778 eftir þýska þjóðskáldið Goethe. Það ljóð er um ölrakónginn sem tældi til sín barn í skógi þar sem þessa tegund var að finna. Til að komast hjá því að taka afstöðu til þess hvort kalla beri tegundina rauðelri eða svartelri nefnum við pistilinn eftir þessum illa kóngi. Í Þessum pistli notum við frekar fræðiheitið Alnus gluti

Nú, þegar vorið hefur bankað á dyrnar og gróður er smám saman að taka við sér, þykir okkur rétt að skoða eina íslenska tegund sem á það til að laufgast mjög seint. Það á þó ekki við um allar plöntur tegundarinnar. Í pistlum okkar um tré, skóga og tengd málefni höfum við meðal annars sagt frá öllum íslensku víðitegundunum sem hafa verið hér allt frá landnámi og væntanlega miklu, miklu lengur. Ein þeirra heitir gulvíðir eða Salix phylicifolia L. Hér má sjá pistil um þá tegund o

Um austurhluta Norður-Ameríku vex reynitegund sem reynd hefur verið hér á landi. Hún er kennd við álfuna alla og heitir Sorbus americana Marshall á fræðimálinu. Ekki er annað að sjá en tegundin þrífist hér prýðilega eins og svo margar reynitegundir sem reyndar hafa verið á Íslandi. Fyrri myndin er af korti frá World Flora Online sem sýnir útbreiðslu tegundarinnar. Á síðu Wikipedia er annað kort og ber þeim ekki alveg saman eins og sjá má. Kortin hjá WFO eru þannig uppbyggð að

Ungur drengur ríður í fangi föður síns gegnum myrkt skógarþykkni í mýrlendi. Barnið heyrir þá í hinum illa ölrakóngi og sér bæði svip hans og dóttur hans sem er alveg jafnógnvekjandi. Konungurinn reynir að villa feðgunum sýn og lokka þá til sín. Litli drengurinn er hræddur, varar föður sinn við og deilir með honum áhyggjum sínum. Faðirinn dregur úr þessu öllu og trúir ekki varnaðarorðum sonar síns. Hann segir drenginn aðeins heyra skrjáfið í laufinu og sjá hvernig tunglsljósi

Eftir langa og snjóþunga vetur vorar loksins í háfjöllum Evrópu. Veðrið fer hlýnandi og sólin skín, nema ef hlýindunum fylgja rigningar eins og stundum gerist. Hvort heldur sem er bráðnar snjórinn hratt og vatnið safnast saman í læki sem fossa niður hlíðarnar og geta jafnvel brotið nokkurt land og borið í burtu dýrmæta mold með þeirri næringu sem í henni kann að vera. Þarna í fjöllunum renna lækirnir saman í straumharðar ár sem á vorin geta flætt yfir bakka sína og fært umhve

Í góðri bók stendur: „Af ávöxtunum skulið þér þekkja þá“. Það verður þó að segjast eins og er að það á ekkert endilega vel við um margar þeirra trjátegunda sem vaxa á Íslandi. Í sumum tilfellum væri hægt að segja: „Af greinunum skulið þér þekkja þau“. Í þessum stutta pistli veltum við fyrir okkur hvað kunni að hafa ýtt undir þá þróun að greinar á mörgum hengibjörkum hanga niður og gefa þeim þetta sérstæða útlit sem einkennir þær. Fyrst skoðum við ættkvíslina aðeins og veltum

Eins og tryggir lesendur okkar vita mætavel höfum við ekki bara áhuga á þeim trjám og skógum sem vaxa á Íslandi. Við höfum alveg sérlega mikinn áhuga á framandi trjám enda eru mörg þeirra ákaflega merkileg. Tré vikunnar að þessu sinni er eitt þeirra. Á alþjóðlega fræðimálinu heitir það Metrosideros polymorpha Gaudich. Þetta er einlend tegund á Hawaii og langalgengasta tréð á því framandi eylandi. Heimamenn kalla tréð ʻ ōhiʻa lehua en það hefur ekki hlotið íslenskt heiti. Þa

Í norðurhluta Evrópu, Ameríku, Asíu og í fjöllum sunnar í sömu álfum vex elri sem oftast myndar kjarr frekar en skóg. Nú er mest af því flokkað sem ein safntegund. Þetta runnkennda elri vex gjarnan við skógarmörk og getur lifað og vaxið við skilyrði sem reynast öðrum tegundum trjáa og runna strembin. Um þetta fjölluðum við í fyrri hluta þessa pistils sem lesa má hér . Í þeim pistli lofuðum við að fjalla nánar um mismunandi hópa þessa elris. Hér kemur sú umfjöllun. Myndarlegt

Víða er þörf á að græða upp land á Íslandi. Stundum er talið að hástig landgræðslu sé fólgið í því að búa til skóg eða akra úr örfoka landi. Þar sem þessi pistill er hluti af pistlaröð um tré, skóga og tengd málefni geymum við akrana í þetta skiptið en höldum okkur við ræktun skóga og kjarrs. Stundum, þegar illa farið land er tekið til ræktunar, er byrjað á því að reyna að koma lífi í landið , til dæmis með notkun belgjurta eða endurtekinni áb urðargjöf sem í sumum tilfell

Á Íslandi vaxa nokkrar tegundir af ættkvíslinni Alnus sem á íslensku kallast elriættkvísl. Í fyrri pistlum okkar um ættkvíslina sögðum við frá því að elri og birki er af sömu ætt og tilheyra mjög skyldum ættkvíslum. Jafnvel svo mjög að elrið er talið hafa þróast frá einni grein birkiættkvíslarinnar. Í þeim pistlum sögðum við frá hinu og þessu um elriættkvíslina en í þessum þriðja pistli okkar um elri reynum við að setja fram yfirlit yfir helstu tegundir og hópa innan ættkvís

Það er kunnara en frá þurfi að segja að flóð vegna stórrigninga eða leysinga eru með algengari þáttum sem flokka má sem stórálag í náttúrunni. Þetta á ekki bara við á Íslandi heldur víða um heim. Í hvert sinn sem við sjáum mórauða læki og ár bera mold til sjávar erum við að horfa upp á hvernig þræðirnir, sem hnýta saman vistkerfin, trosna lítið eitt. Við höfum fjallað um skóga og vatn í nokkrum pistlum og höldum okkur enn við þá þræði. Í fyrri pistlum okkar höfum við meðal a

Í hinum stóra heimi eru til allskonar tré. Sum eru algeng en önnur eru fágætari. Má sem dæmi nefna að birki verður að teljast algengt, íslenskt tré þótt tegundin þeki aðeins um 1,5% landsins, eða þar um bil. Aftur á móti er blæösp sjaldgæft, íslenskt tré. Hún er samt hreint ekkert sjaldgæf í hinum stóra heimi. Svona er allt afstætt. Við höfum stundum fjallað um tré sem eru sjaldgæf í heiminum. Má nefna sem dæmi pistla um tré sem telja má lifandi steingervinga og finnast aðein

Fyrir fáeinum vikum birtum við pistil um hina ágætu elriættkvísl. Tegundir af þeirri ættkvísl eru gagnlegar í skógrækt, garðyrkju, landgræðslu og sem götutré. Nú höldum við áfram að segja frá þessari ættkvísl sem rækta mætti mun meira en nú er gert. Í þessum pistli fjöllum við um ættina og ættkvíslina sem elrið tilheyrir og segjum aðeins frá náttúrusögu ættkvíslarinnar. Við segjum einnig frá erfðaflæði innan ættkvíslarinnar og frá ýmsu smálegu. Flestar elritegundir, eins og þ

Á haustin fer myrkrið að víkja ljósinu á braut og kuldinn sækir á. Þá verða miklar breytingar á gróðri jarðar. Þær ná einnig til trjáa...

Höfundar: Brynja Hrafnkelsdóttir Sigurður Arnarson Frá aldaöðli hafa tvær tegundir af birkiættkvíslinni, Betula, vaxið á Íslandi. Það eru...

Nú eru liðin 25 ár frá því að fyrst voru sett niður eplatré í Kristnesi. Hvernig gengur það? Það gengur svona: Við skulum segja að 25 ár séu nægilegur tími til að gefa einhverja hugmynd um það hvaða möguleikar séu fyrir hendi í eplarækt. Einhverja hugmynd höfum við um fjölmarga þætti ræktunarinnar. Þetta er alls ekki vísindaleg tilraun og efalaust dregur undirritaður einhverjar rangar ályktanir. En skítt með það. Þær munu þá vafalaust verða leiðréttar af þeim eplapælurum se

Í vikulegum pistlum okkar um tré hefur okkur orðið skrafdrjúgt um ýmsar reynitegundir. Auðvitað höfum við fjallað um íslenska ilmreyninn...

Á Akureyri eru mörg tré. Hvert og eitt þeirra á sér sína sögu og sín leyndarmál. Þau eru misjafnlega áberandi en flest þeirra bæta...